Астатиа бзиа

Дырмит Есыф (Урыс)-иԥа Гәлиа (жәабранмза 9 (21), 1874 ш., Уарча ақыҭа — мшаԥымза 7, 1960 ш., Агәыӡера ақыҭа, Аԥснытәи АССР) — Аԥсны Жәлар рышәҟәыҩҩы, аԥсуа ҩыратә литература ашьаҭаркҩы.
Убас иҵегьы...

Иахьа иалкаахаз афото

Шәара ижәдыруама?

• Аҟәа ақалақь иамоу астатус 1848-тәи ашықәс аахыс иаауеит. Иара атәыла агәҭаны, Урыстәыла аҳәааҟнытә 107 км ахьыбжьоу, Амшын Еиқәа агаҟны ишьҭоуп. Ақалақь иалсны ицоит. Аӡиасқәа Кьалашәыр, Басла, Ҳакьыԥсы.
• Урыстәыла (аур. Россия) ахьʒ Урыстәылатәи Афедерациа (аур. Российская Федерация). Аҵакыра — 17 125 400 км². Ауааԥсыра — 146 267 288-ҩык. (2015 ш.). Аурысцәа — 81,83 %.

Мшаԥымза 5 — иахьатәи ахҭысқәа...

• 1242 — аӡиа Чудское аҟны Аҵааршәыратә еибашьра ду.
• 1253 — афранцисканец Рубрук Каракорум дааит
• 1722 — Иакоб Роггевен европаа рахьтә раԥхьаӡа Пасха адгьылбжьахаҟны дыӡхыҵит (асахь.).
• 1794 — Ареволиуциатә трибунал агильотинахь идәықәнаҵеит Жорж Дантони Камил Демулени.
• 1815 — адгьылбжьаха Сумбава аҟны авулкан Тамбор ахәылҟьара ду.
• 1930 — СССР Ацентртә комитет ақәҵарала иаԥҵоуп Ленини Аеҵәа Ҟаԥшьи аорденқәа
• 1955 — 80-шықшәса зхыҵуаз Уинстон Британиа ду аԥыза-министрра имаҵура аанижьит
• 1998 — аусура иалагеит адунеи аҟны зегьы реиҳа иауу ацҳа